Maduro’nun ABD’ye Gönderilen Yakın Müttefiki: Alex Saab

Venezuela hükümetinin, Devlet Başkanı Nicolas Maduro’ya yakınlığıyla bilinen eski Sanayi Bakanı Alex Saab’ın sınır dışı edildiğini açıklaması, Caracas-Washington hattındaki koordinasyona ilişkin tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.

Yılın başında ABD ve Venezuela makamlarının ortak operasyonuyla gözaltına alındığı belirtilen Saab’ın, Joe Biden döneminde iki ülke arasında yapılan tutuklu takası kapsamında affedilerek Venezuela’ya dönmesinden yaklaşık üç yıl sonra yeniden ABD’ye gönderilmesi dikkat çekti. Saab’ın ABD’de yeniden tutuklu konuma düşmesi, Maduro yönetimi açısından önemli sonuçlar doğurabileceği değerlendiriliyor. Çünkü Saab’ın ABD makamlarıyla anlaşma yapması halinde Maduro aleyhine ifade verebileceği belirtiliyor.

Venezuela Anayasası vatandaşların başka ülkelere teslim edilmesini yasaklıyor. Ancak Venezuela Göç İdaresi tarafından yapılan açıklamada Alex Saab’ın Kolombiya vatandaşı olduğu ifade edildi.

Saab, 2020 yılında Yeşil Burun Adaları’nda uluslararası yakalama kararı kapsamında gözaltına alınmış, ardından 2021’de ABD’ye teslim edilmişti. O dönemde Maduro ile yardımcısı Delcy Rodriguez, Saab’a ait olduğunu söyledikleri Venezuela pasaportunun bir kopyasını kamuoyuyla paylaşmış ve Saab’ın İran’a giderken yakıt ikmali sırasında hukuksuz şekilde gözaltına alınan üst düzey diplomat olduğunu savunmuştu.

ABD’li yetkililer ise Saab’ı daha önce Maduro’nun para trafiğini yöneten isimlerden biri olarak tanımlamıştı.

Maduro yönetimi, Saab’ın ilk gözaltı sürecinden sonra Venezuela’ya dönmesi için yoğun diplomatik girişimlerde bulunmuş ve Saab 2023 yılında ülkeye geri dönmüştü. Ancak şimdi Saab’ın yeniden ABD makamlarıyla işbirliği yapabileceği değerlendiriliyor.

Çünkü Maduro hakkında Manhattan’da uyuşturucu bağlantılı suçlamalar kapsamında dava süreci devam ediyor. Maduro ve eşi Cilia Flores’in ocak ayında New York’ta hakim karşısına çıkarıldığı belirtilmişti ve uyuşturucu bağlantılı terör suçlamaları dahil çeşitli suçlamalarla karşı karşıya kalmıştı. Maduro çifti ise suçlamaları reddediyor.

Alex Saab hakkında soruşturmalar sürüyor

Reuters’a konuşan kaynaklar, Saab’ın ABD makamlarına Maduro hakkındaki davayı güçlendirecek bilgiler verebileceğini belirtti.

Saab’ın daha önce avukatlığını yapan Luigi Giuliano ise ABD’deki davaları takip etmediğini ve teslim sürecini doğrulayamayacağını söyledi.

Associated Press’in şubat ayında yayımladığı haberde ise ABD’deki federal savcıların, Saab’ın Venezuela hükümeti adına yürütülen gıda ithalatı sözleşmelerindeki rolüne ilişkin aylardır soruşturma yürüttüğü belirtilmişti.

Venezuela Göç İdaresi tarafından yapılan kısa açıklamada, Kolombiya vatandaşı Alex Naim Saab Moran’ın sınır dışı edildiği ifade edildi.

Açıklamada ayrıca Saab’ın ABD’de çeşitli suçlara karıştığı ve bu durumun kamuoyunda bilindiği savunuldu. Ancak Saab’ın hangi ülkeye gönderildiği açık şekilde belirtilmedi.

Reuters’a konuşan ABD’li bir güvenlik yetkilisi ise Saab’ın Venezuela’da ABD ve Venezuela makamlarının ortak operasyonu kapsamında gözaltına alındığını ve kısa süre içinde ABD’ye teslim edilmesinin beklendiğini söylemişti.

Saab’ın avukatı Giuliano ise o dönemde bu haberleri gerçek dışı olarak nitelendirmişti.

Washington-Caracas ilişkilerinde yeni dönem

Maduro’nun gözaltına alınmasının ardından geçici devlet başkanlığı görevini üstlenen Delcy Rodriguez döneminde Washington ile Caracas arasındaki ilişkilerin önemli ölçüde değiştiği değerlendiriliyor.

ABD baskısının artmasının ardından iki ülke, mart ayında diplomatik ve konsolosluk ilişkilerini yeniden başlatma konusunda anlaşmıştı. Bu süreçte ABD heyetlerinin Venezuela’yı ziyaret ettiği, özellikle ticaret alanında temasların yoğunlaştığı ve Venezuela petrol sektöründe ABD etkisinin arttığı belirtiliyor.

ABD Başkanı Donald Trump ise Caracas yönetimine yönelik farklı mesajlar vermeyi sürdürüyor. Trump bir yandan Delcy Rodriguez için harika iş çıkarıyor ifadelerini kullanırken, diğer yandan Venezuela’nın ABD’nin 51. eyaleti olabileceği yönündeki söylemlerini tekrarlıyor.

Alex Saab’ın teslim edilmesinin, ABD ile Venezuela güvenlik kurumları arasındaki işbirliğinin yeni aşamaya geçtiğini gösterdiği değerlendiriliyor.

Rodriguez yönetiminin Maduro’nun gözaltına alınmasının ardından Saab’ı tüm görevlerinden aldığı ve yabancı şirketlerle yürütülen ilişkilerdeki rolünü sonlandırdığı belirtiliyor. Oysa Rodriguez, Saab’ın 2023 yılında Venezuela’ya dönüşünü Venezuela için büyük zafer olarak nitelendirmişti.

54 yaşındaki Kolombiya doğumlu Saab, özellikle Venezuela’nın sübvansiyonlu gıda programındaki ithalat süreçlerini yönetmesiyle öne çıkmıştı. Maduro, Saab’ı 2024 yılında Sanayi Bakanı olarak görevlendirmişti.

Saab’ın Venezuela yönetimiyle ilişkileri, Hugo Chavez döneminin son yıllarında (1999-2013) güç kazandı. Venezuela hükümetiyle yaptığı anlaşmalar sayesinde büyük servet elde eden Saab’ın, Maduro’nun gözaltına alınmasının ardından yönetim içindeki etkisini kaybettiği belirtiliyor.

Uzmanlar, Saab’ın ABD’ye teslim edilmesinin, Rodriguez liderliğindeki kırılgan yönetim koalisyonu içinde yeni gerilimlere yol açabileceği görüşünde.

 

Alaraby Al-Jadeed