İsrail ile Mısır Arasında 35 Milyar Dolarlık Gaz İhracatı Anlaşması İmzalandı

İsrail merkezli enerji şirketi NewMed, Mısır ile 35 milyar dolar değerinde dev bir doğal gaz ihracat anlaşmasına imza attı. 

Bu anlaşma, İsrail’in devasa Leviathan doğal gaz sahasından Mısır’a yönelik doğalgaz ihracatını neredeyse üç katına çıkaracak.

Leviathan doğal gaz sahası, Mısır’a yılda yaklaşık 4,5 milyar metreküp gaz sağlıyor. Yeni anlaşmanın şartlarına göre, yıllık gaz akışı 2029’dan itibaren yaklaşık 12 milyar metreküpe yükselecek. 

Planlara göre Mısır, önümüzdeki 15 yıl içerisinde 130 milyar metreküp İsrail gazına kavuşacak. Bu miktar, Kahire’nin iki yıllık toplam gaz tüketimine yakın. 

Mısırlı yetkililere yönelik daha fazla eylem çağrısı artarken, gözlemciler böyle bir anlaşmanın ters tepebileceğinden ve Mısır’ın doğalgaz konusunda İsrail’e bağımlı olması nedeniyle daha fazla siyasi baskıya maruz kalacağından endişe ediyor. 

Mısır’a yönelik baskı aracı 

Financial Times’a konuşan Newmed CEO’su Yossi Abu, Mısır ile İsrail arasında iki yıldır devam eden gaz anlaşması müzakerelerinin, Gazze’deki savaştan etkilenip etkilenmediği konusunda yorum yapmayı reddetti. 

Abu konuya ilişkin açıklamasında sadece, “Biz işin ‘kazan-kazan’ tarafına odaklanıyoruz. Biz siyasi veya jeopolitik bir taraf değiliz” ifadelerini kullandı. 

Uluslararası ilişkiler ve enerji alanında araştırma yapan Halid Fuad, konu hakkında Fokus Plus’a yaptığı açıklamada, Mısır’ın gaz konusunu, stratejik bir araç olmasına rağmen, arz edilmesi gereken bir piyasa emtiası olarak görmesinin yanlış olduğunu söyledi. 

Fuad, “Bu durum, Mısır’ın enerji güvenliğinin büyük ölçüde İsrail’e bağımlı hale gelmesine ve ülkenin karar alma süreçlerinin de aynı şekilde İsrail’e bağımlı olmasına yol açabilir” diye konuştu. 

Bölgesel gerginliklerin, doğal gazın Kahire’ye baskı yapmak için siyasi bir araç olarak nasıl kullanılabileceğini açıkça ortaya koyduğunu söyleyen Fuad, şu ifadelerle açıklamasını sürdürdü: 

“Bu durum, Mısır’ın enerji güvenliğine doğrudan zarar verecektir. Bu korku teorik değil. İran-İsrail savaşı sırasında tedarikler tamamen kesilmişti, bu da bağlantının kırılganlığının açık ve net bir göstergesi.” 

Mısır şu anda, doğalgaz üretimi ile iç tüketimi arasında günde yaklaşık 2 milyar metreküp olarak tahmin edilen önemli bir farka maruz kaldı. 

Bu hayati açığı kapatmak için Mısır, İsrail’den günde yaklaşık bir milyar metreküp doğalgaz alıyor. Bu da, ülkenin elektrik üretiminin yaklaşık yüzde 15’ine denk geliyor.  

Dolayısıyla İsrail ile gaz arzında yaşanacak bir kesinti, gübre, demir ve petrokimya fabrikalarının kapanmasının yanı sıra, birkaç saat sürebilecek yaygın elektrik krizlerine yol açabilir. 

Akdeniz’in en büyük doğalgaz sahalarından biri olan ve yaklaşık 600 milyar metreküp doğal gaz rezervi içeren Leviathan’ın 2064 yılına kadar üretime devam etmesi bekleniyor. 

Bir zamanlar kendi doğal gaz sahalarından önemli miktarda gaz ihraç eden Mısır, üretiminin azalmasıyla birlikte giderek ithal gaza bağımlı hale geldi. 

2024 yazında sıcaklıkların artmasıyla birlikte günlük elektrik kesintileri halkın tepkisine yol açtı ve aynı şekilde ekonomik faaliyetler azaldı. 

Hükümet, o tarihten bu yana ithalatını artırdı ve uluslararası enerji şirketlerine olan borçların ödemesini hızlandırarak, onları arama ve üretime yeniden başlamaya ikna etmeye çalıştı.