Bloomberg: Esad'ın Çöküşü Rusya'nın Afrika'daki Askeri Operasyonlarını Engelleyecek
12.12.2024 - 11:14 | Son Güncellenme: 17.04.2026 - 15:46
Bloomberg'in kapsamlı analize göre, Beşar Esad rejiminin Suriye'deki hızlı çöküşü, Rusya'nın Afrika'daki nüfuzunu genişletmek için kullandığı kilit öneme sahip hava üssünü tehdit ediyor.
Rusya, Hmeymim Hava Üssü'nü son dönemde darbe yaşayan ve Batı ile ilişkilerini keserek Moskova'ya yakınlaşan Mali, Burkina Faso ve Nijer'e personel ve askeri malzeme göndermek için kullanıyor. Bu hava köprüsü, Rusya'nın özellikle Orta Afrika Cumhuriyeti ve Sudan gibi ülkelerde Soğuk Savaş dönemindeki nüfuzunu yeniden inşa etmesini sağladı.
Hmeymim ve deniz yoluyla Rus yakıtı ve malzemelerini kabul eden Tartus Deniz Üssü, Rusya'nın Afrika'daki askeri, siyasi ve ekonomik etkisini düşük maliyetle ve etkili bir şekilde genişletmesine olanak tanıdı. Maxar'ın sağladığı uydu görüntülerine göre, hava üssünde uçaklar, helikopterler ve ekipmanlar bulunmaya devam ederken, genellikle limana demirleyen gemilerin çoğu son günlerde ayrıldı ve iki fırkateyn kıyıdan 7-12 kilometre açıkta bekliyor.
Afrika'daki Nüfuzun Yeniden İnşası
Rusya'nın Afrika'daki nüfuzunu yeniden inşa etme çabası, fiilen 2018'de başladı. Kremlin bağlantılı Wagner Grubu'na ait paralı askerler, Orta Afrika Cumhuriyeti'nin kuşatma altındaki başkanını bir isyan girişimine karşı savunmak üzere bu kara ülkesine konuşlandı. 2019'da ise bu savaşçılar, Libya'nın doğusundaki lider Halife Hafter'in başkent Trablus'u ele geçirme girişiminde kilit rol oynadı.
O zamandan bu yana Rusya, eski Sovyet bloğu dışındaki en geniş küresel ayak izini oluşturarak Mali, Nijer ve Burkina Faso'ya savaşçılar ve silahlar gönderdi. Bu destek şimdi tehlike altında, ancak bu hükümetlere yakın kaynaklar Rusya'nın onlara yardım etmenin bir yolunu bulacağını savunuyor.
Gözden Kaçmasın
Orta Afrika Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı danışmanı Fidele Gouandjika, "Rusya'nın bir B planı olacaktır" dedi ve Libya'yı daha sağlam bir üs olarak kullanarak veya Kamerun ya da Kongo-Brazzaville limanları üzerinden Orta Afrika Cumhuriyeti'ne erişerek Afrika'ya tedarik rotalarının bozulmadan kalacağını belirtti.
Lojistik Zorluklar ve Gelecek Senaryoları
Libya'da dört hava üssünde (El Hadim, El Cufra, Gardabiya ve Brak El-Şati) operasyonel kapasiteye sahip olan Rusya için bu üsler, Avrupa hava sahası kısıtlamaları nedeniyle Moskova'dan yenilenmiş bir köprü için kullanılamayacak kadar uzak kalıyor.
Moskova merkezli Strateji ve Teknoloji Analiz Merkezi başkanı Ruslan Puhov'a göre, Suriye'deki hava üssünün kaybı Afrika operasyonları için "önemli bir kayıp" olacak. Puhov, "Tüm ikmal Hmeymim üzerinden yapılıyordu - bu özellikle Orta Afrika Cumhuriyeti gibi limanı olmayan bir ülke için çok önemli" dedi.
Alman düşünce kuruluşu Konrad Adenauer Vakfı'nın Sahel program direktörü Ulf Laessing, Rusya'nın Afrika'daki geniş nüfuz ağını korumasının kolay olmayacağını belirtiyor: "Esad'ın düşüşü Rusya'nın Afrika'daki askeri operasyonlarını ciddi şekilde sekteye uğratacak. Paralı askerlere ikmal, birliklerin rotasyonu, yeni cephane ve silahların getirilmesi için tüm uçuşlar Suriye üzerinden yapılıyordu. Rusya'dan Afrika'ya tam yüklü bir nakliye uçağıyla uçmak çok uzak."
Laessing, "Rusya Afrika'daki angajmanını azaltmak zorunda kalacak ve bu çok daha maliyetli olacak" değerlendirmesinde bulundu.