Gazze Ateşkes Müzakerelerinde Kritik Dönemece Girildi Mi?

Gazze ateşkes müzakerelerinde kritik dönemece girildi mi?

---

Hamas'ın Katar ve Mısır arabulucularının sunduğu ateşkes teklifini kabul etmesiyle birlikte Gazze'deki savaşın sona ermesi için yeni bir umut doğdu. Ancak, İsrail'in bu teklife verdiği yanıt henüz netlik kazanmamış durumda. Müzakere sürecinin detayları ve önündeki engeller hakkında daha fazla bilgi edinmek için Fokus+ olarak alanında uzman Araştırmacı Abdullah Aqrabawi ile röportaj gerçekleştirdik.

Hamas'ın kabul ettiği son teklif hakkında bilgi verir misiniz?

---

Katar ve Mısır arabulucuları tarafından hazırlanan ve İslami Direniş Hareketi Hamas'a Kahire'de iki gün önce sunulan teklif, hareket tarafından kabul edildi. Bu teklif, geçtiğimiz haftalarda Doha'da gerçekleştirilen müzakere turuna katılan tarafların arabulucu bir teklife ulaştığı bir sürecin ürünü.

İsrail'in sunduğu ile direnişin talepleri arasındaki o dönemki tartışmalar işgal ordusunun 60 günlük geçici ateşkes süresince yapması gereken çekilme sınırları konusunda yoğunlaşıyordu. Ayrıca yardımlar konusunda bazı meseleler, sınır kapılarının açılması ve benzeri konular ile tabii ki esir takası anlaşmasının detayları ele alındı.

İsrail'in bu teklife yaklaşımı nasıl?

Şu ana kadar, yaklaşık 24 saattir işgal yönetimi bu teklife yanıt vermedi. Netanyahu, Trump ve Amerikan yönetiminin genel olarak sağladığı destek sayesinde kendisinin bu savaşı sürdürmek veya Gazze halkına baskı yapmak ve Filistinlilere hatta arabuluculara bile baskı yapmak için geniş seçenekleri ve daha fazla zamanı olduğunu düşünüyor.

Netanyahu'ya yakın çevrelerden tüm esirlerin bir seferde kapsayan anlaşma konusunda ısrarını tekrarlayan açıklamalar var. Trump da bugün tüm esirlerin bir seferde alınması gerektiğini açıkladı. Bu da Netanyahu'nun kapsamlı anlaşma dediği ya da savaşı bitirme şartları üzerinde müzakere sürecine girmek istediği anlamına geliyor.

ABD'nin müzakere sürecindeki rolünü nasıl değerlendiriyorsunuz?

---

Bu süreçteki sorun, kendisini müzakere sürecinin koruyucusu olarak tanımlayan Amerika Birleşik Devletleri'nin aslında çatışmada taraf rolü oynaması, arabulucu ya da müzakerelerin koruyucusu olmaması. Bu nedenle teklifleri inceleyen onaylayan ve reddeden de Trump.

İkinci sorun, Amerikan yönetimine ve işgal devletine bölgedeki ağırlıklı ve etkili ülkeler tarafından gerçek baskı yapılmaması.

Hamas'ın müzakere sürecindeki tutumu hakkında ne söyleyebilirsiniz?

---

Filistin direnişi ve özellikle Hamas çok sayıda öneriye onay verdi. Bunlar medyada direnişin tavizleri olarak nitelendirildi. Bu da anlaşılabilir çünkü sonuçta devam eden askeri operasyona engel olmak istiyor, kısmi, hafif ve marjinal olarak tanımlanan bazı tavizler pahasına da olsa.

Direnişe yapılan bu baskılar sonuç verdi. Direniş, tamamen kendi görüşüne ait olmayan müzakere alanına geldi ama bu müzakere sürecinin doğası budur. Direniş arabulucular ve Filistin fraksiyonları tarafından kabul edilen ve herkesin beğenisini kazanan bir noktaya ulaştı.

Müzakerelerin başarılı olması için neler yapılmalı?

---

Şimdi diğer tarafın işgal devletine baskı yapması gerekiyor. Bu baskılar Arap, İslam ve bölgesel ülkelerin ortak yapması gereken baskılar olmalı. Eğer Mısır, Türkiye, Katar, Suudi Arabistan, İran gibi bölgedeki ağırlıklı ülkelerin ortak bir stratejisi olsaydı Amerikan yönetimine ve işgal devletine baskı yapmak için, bu savaşı tamamen bitiren bir anlaşmaya varılabilirdi.

Direnişin esnek tutumu sayesinde bir fırsat karşısındayız. Ancak Arab ve İslam halklarına Gazze ile dayanışma ve empati kurma rolünü oynamaması ve uluslararası kamuoyuyla uyum sağlamaması için baskı yapılıyor.

Son durumda umutlu musunuz?

---

Şu ana kadar direnişin onayına İsrail ve Amerikan pozisyonu net değil. Çelişkili açıklamalar var. 

Bu teklifin onaylanma ihtimali hala mevcut. Ancak Witkoff'un bugün sabah yaptığı açıklamalar büyük umut vaat etmiyor. Biden ve Netanyahu Gazze'deki soykırım savaşını sürdürme konusunda kararlı olabilir.