Tom Barrack Kimdir? Suriye Görevi Ne Anlama Geliyor?

ABD Başkanı Donald Trump, Mayıs 2025’te ABD’nin Ankara Büyükelçisi Tom Barrack’ı Suriye Özel Temsilcisi olarak görevlendirdi. Atama, Trump’ın Suriye’ye yönelik Amerikan yaptırımlarını kaldıracağını açıklamasından günler sonra geldi.

Barrack, Ankara Büyükelçiliği görevini Suriye Özel Temsilciliğiyle birlikte yürütmeye devam etti. Eylül 2026 itibarıyla Barrack, ABD’nin Ankara Büyükelçisi olmasının yanı sıra Suriye ve Irak Özel Temsilcisi olarak da görev yapıyor.

29 Mayıs 2025’te ABD büyükelçisinin Şam’daki ikametgâhı yeniden açıldı ve binada Amerikan bayrağı göndere çekildi. Bu gelişme, Washington ile yeni Suriye yönetimi arasındaki ilişkilerin geliştiğine yönelik önemli bir işaret olarak değerlendirildi. Suriye’nin resmi haber ajansı SANA’ya göre Barrack da ikametgâhın yeniden açılması için Şam’a geldi.

Barrack, Şam ziyareti sırasında Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara ile bir araya geldi. Ayrıca Katarlı, Türk ve Amerikan şirketlerinden oluşan bir konsorsiyumun, savaşta büyük zarar gören Suriye elektrik şebekesinin yeniden canlandırılması amacıyla toplam 5 bin megavat kapasiteli enerji projelerinin geliştirilmesini öngören anlaşmanın imza törenine katıldı.

Barrack, 25 Mayıs 2025’te yaptığı açıklamada ABD’nin Türkiye, Körfez ülkeleri ve Avrupa ile birlikte Suriye halkının yanında durduğunu söyledi.

X hesabından yaptığı paylaşımda Barrack, “Türkiye, Körfez ülkeleri ve Avrupa ile birlikte duruyoruz; bu kez askerlerle, nutuklarla ya da hayali sınırlarla değil, Suriye halkının kendisiyle omuz omuza.” ifadelerini kullandı.

Barrack sözlerini şöyle sürdürdü:

“Esed rejiminin çöküşüyle birlikte barışın kapısını araladık. Yaptırımları kaldırarak Suriye halkının bu kapıyı açmasına ve yeniden refah ile güvenliğe giden yolu keşfetmesine izin veriyoruz.”

Barrack ayrıca, “Batı bir asır önce haritalar, manda yönetimleri, çizilmiş sınırlar ve yabancı hakimiyeti dayattı. Sykes-Picot Anlaşması, Suriye’yi ve bölgeyi barış için değil, emperyal çıkarlar uğruna böldü. Bu hata nesillere mal oldu. Bunu bir daha tekrarlamayacağız.” dedi.

ABD’li özel temsilci, Batılı müdahale döneminin sona erdiğini, geleceğin ise ortaklık ve karşılıklı saygıya dayalı bölgesel çözümler ile diplomaside olduğunu savundu.

Barrack, Suriye’de yaşanan trajedinin bölünmüşlükten kaynaklandığını, ülkenin yeniden doğuşunun ise ancak onur, birlik ve yatırım yoluyla gerçekleşebileceğini belirtti.

Tom Barrack kimdir?

1947 doğumlu Tom Barrack, Lübnan kökenli bir aileden geliyor. Barrack’ın büyükannesi ve büyükbabası 100 yıldan uzun süre önce Lübnan’dan ABD’ye göç etti.

Barrack, 1969’da Güney California Üniversitesinden (USC) lisans derecesi aldı. Ardından aynı üniversitenin Gould Hukuk Fakültesinde öğrenim gördü ve Southern California Law Review dergisinde editörlük yaptı. 1972’de ise San Diego Üniversitesi Hukuk Fakültesinden Juris Doctor (JD) derecesi aldı.

Barrack, 1982’de ABD Başkanı Ronald Reagan yönetiminde İçişleri Bakanlığı müsteşar yardımcılığı görevinde bulundu.

Gayrimenkul yatırımcısı olan Barrack, Trump’ın ilk başkanlık dönemi öncesinde kurulan ve 2017’deki yemin törenini organize eden başkanlık yemin töreni komitesine başkanlık etti. Uzun yıllar Trump’ın danışmanları ve yakın çevresindeki isimlerden biri olarak bilindi.

Trump’ın Kasım 2016’daki seçim zaferinin ardından Barrack’ın başkanlığını yaptığı yemin töreni komitesi hakkında da çeşitli sorular gündeme geldi. Federal savcılar, Trump’ın ilk başkanlık döneminin ilk yarısında komitenin topladığı ve harcadığı yüksek miktardaki kaynakları incelemeye aldı. Soruşturmaların yoğunlaşmasıyla Barrack’ın hukuki sorunlarla karşı karşıya kalabileceği yönünde değerlendirmeler yapıldı.

Barrack ile Trump arasındaki ilişkinin geçmişi 1980’lerin sonlarına kadar uzanıyor. İkili ilk kez 1987’de, Trump’ın bir Amerikan mağazalar zincirine sahip şirkette yüzde 20 hisse satın aldığı bir işlem sırasında tanıştı. Barrack bu anlaşmada aracı rol üstlendi.

Barrack, Körfez ülkelerindeki varlıklı iş insanları ve yatırımcılarla da ticari ilişkiler geliştirdi. Abu Dabi Yatırım Otoritesi ile çeşitli anlaşmalar için müzakerelerde bulundu.

BAE adına faaliyet gösterme suçlamaları ve beraat

Barrack, 2021’de BAE adına ABD’de kayıt dışı ajan olarak hareket etmek, adaleti engellemek ve yalan beyanda bulunmakla suçlandı.

Yedi maddelik iddianamede savcılar, Barrack’ın Trump’a erişimini BAE’nin dış politika hedeflerini ilerletmek amacıyla kullandığını iddia etti.

Bloomberg’in aktardığı haberlere göre, dönemin Abu Dabi Veliaht Prensi Muhammed bin Zayid, Ulusal Güvenlik Danışmanı Tahnun bin Zayid, istihbarat yetkilisi Ali eş-Şamsi ve BAE’nin Washington Büyükelçisi Yusuf el-Uteybe dahil Emirlikli yetkililerin, Trump’ın ilk başkanlık döneminde Washington’daki yönetimi etkilemeye yönelik yasa dışı olduğu ileri sürülen bir kampanyayı denetlediği öne sürüldü.

Aynı haberlerde, Cumhuriyetçi bağışçı ve Trump’a yakın bir isim olan Barrack’ın, Emirlikli yetkililer tarafından Trump üzerindeki nüfuzlarını artırmak amacıyla kullanıldığı iddia edildi. Bu süreçte mali transferler ve Abu Dabi’de gerçekleştirilen akşam toplantılarından söz edildi.

Bloomberg’e göre Trump’ın Kasım 2016’daki seçim zaferinden birkaç hafta sonra Barrack, Abu Dabi’deki Emirlik Sarayı’nda törenle karşılandı. Barrack aralık ayında dönemin Abu Dabi Veliaht Prensi, Ulusal Güvenlik Danışmanı olan kardeşi ve üst düzey bir başka güvenlik yetkilisiyle de bir araya geldi.

Barrack’ın Emirlikli yetkilileri, Trump’ın ABD’yi yöneteceği dört yıllık dönemde kendilerine neler sunabileceğine ilişkin bir vizyon ortaya koymaları konusunda teşvik ettiği aktarıldı.

Bloomberg, söz konusu gizli görüşmenin Trump’ın seçim kampanyası ve daha sonra Amerikan yönetimi üzerinde etki oluşturmaya, aynı zamanda BAE’nin Washington’daki siyasi nüfuzunu güçlendirmeye yönelik olduğu öne sürülen planın bir parçası olduğunu bildirdi.

Barrack ise suçlamaları yargılama boyunca kesin bir dille reddetti.

2022’de New York’un Brooklyn bölgesindeki federal mahkemede görülen davada jüri, Barrack’ı BAE adına kayıt dışı yabancı ajan olarak faaliyet göstermek, adaleti engellemek ve yalan beyanda bulunmak dahil yöneltilen suçlamaların tamamından beraat ettirdi.

Suriye özel temsilciliği ne anlama geliyor?

New York Times’ın o dönemde yayımladığı habere göre, Barrack’ın Suriye Özel Temsilcisi olarak görevlendirilmesi, ardından Şam’a gitmesi ve ABD büyükelçisinin Şam’daki ikametgâhında Amerikan bayrağının yeniden göndere çekilmesi, Washington ile yeni Suriye yönetimi arasındaki ilişkileri geliştirme yönündeki ivmeyi güçlendirme çabasına işaret ediyordu.

Associated Press’in aktardığına göre Washington, Suriye’nin yeni yöneticilerine karşı başlangıçta temkinli davranırken Trump yönetimi, ABD’nin bölgedeki iki ortağı Suudi Arabistan ve Türkiye’nin teşvikiyle Şam’a yönelik giderek daha açık bir politika izlemeye başladı.

Barrack’ın görevlendirilmesi, ABD’nin Suriye’ye yönelik yaptırımları kaldırma adımlarının ardından gerçekleşti.

New York Times o tarihte, yaptırımların kaldırılmasının Suriyeliler üzerindeki etkisinin ne ölçüde hissedileceğinin henüz netleşmediğini ancak Barrack’ın görevlendirilmesinin savaş sonrası yeniden yapılanma için yeni yatırımların ve finansmanın önünün açılmasına yardımcı olabileceğini aktardı.

Dönemin değerlendirmelerinde, Amerikan yaptırımlarının kaldırılmasıyla yabancı şirketlerin özellikle tarım, telekomünikasyon ve inşaat gibi sektörlerde Suriye’ye yatırım yapmasının önünün açılabileceği belirtiliyordu. Yeni sermaye girişlerinin çatışmalarda zarar gören sektörlerin toparlanmasına ve istihdam oluşturulmasına katkı sağlayabileceği ifade ediliyordu.

ABD ile Suriye arasındaki ilişkiler 2011’den itibaren büyük ölçüde donmuştu. Esed yönetiminin demokrasi yanlısı protestolara yönelik baskısının ardından başlayan ve kaynakta “devrim” olarak nitelendirilen süreç, Esed rejiminin şiddetli bastırma harekâtıyla karşılaştı. Çatışmalarda yüz binlerce kişi hayatını kaybetti, milyonlarca Suriyeli yerinden edildi.

ABD, 2012’de Şam’daki Büyükelçiliğini kapattı ve Esed rejimine yönelik ilave yaptırımlar uyguladı.

Kaynak: ArabicPost