7 Ekim Sonrası İsrail Hapishanelerinde Yaşanan Hak İhlalleri

Gazze Şeridi'ne yönelik savaşın üçüncü yıl dönümünde Filistinli esir kurumları tarafından yayımlanan ortak rapor, İsrail hapishanelerindeki sistematik hak ihlallerinin ve trajedinin boyutunu gözler önüne serdi.
7 Ekim Sonrası İsrail Hapishanelerinde Yaşanan Hak İhlalleri

07.10.2026 - 12:33  |  Son Güncellenme:  11.11.2026 - 09:42

Filistinli esirler konusunda uzmanlaşmış kurumlar, salı günü İsrail hapishanelerinde 92 Filistinli esirin şehit düştüğünü açıklayarak, 7 Ekim 2023'ten bu yana işgal altındaki Kudüs de dahil olmak üzere Batı Şeria'da 26 binden fazla tutuklama vakası yaşandığını duyurdu.

Bu açıklama, Gazze Şeridi'ne yönelik İsrail savaşının üçüncü yıl dönümünde, Esirler ve Serbest Bırakılanlar İşleri Komisyonu, Filistin Esir Kulübü ve Esir ve İnsan Hakları Savunma Vakfı (Damir Kuruluşu) tarafından yayımlanan ortak bir bildiride yer aldı.

Kurumlar, 1967'den bu yana hayatını kaybeden toplam esir şehit sayısının 329'a yükseldiğini, bunlardan 92'sinin son üç yıl içinde şehit düştüğünü belirtti. Bu rakam, esir hareketinin toplam şehitlerinin yaklaşık yüzde 28'ine denk geliyor.

Onlarca kişinin akıbeti hâlâ belirsiz

Bildiride, "Gazze Şeridi'nden tutuklanan ve şehit düşen onlarca kişinin akıbeti, zorla kaybetme uygulamaları nedeniyle hâlâ bilinmiyor; işgal rejimi ise savaştan önce ve sonra şehit düşen 100 esirin cenazesini alıkoymaya devam ediyor" denildi.

Kuruluşlar, geçtiğimiz üç yıl boyunca tutuklamaların işkence, açlığa mahkûm etme, tedaviden mahrum bırakma, fiziksel ve cinsel saldırılar ile yavaş ya da doğrudan öldürme gibi uygulamalarla iç içe geçtiğine dikkat çekti.

Tutuklu sayısı ne kadara ulaştı?

Bildirime göre, savaşın başlamasından bu yana Gazze'deki tutuklamalar hariç, işgal altındaki Kudüs dahil Batı Şeria'da 26 binden fazla tutuklama vakası kayıt altına alındı. Gazze'deki tutuklamaların belgelenmesi ise "devam eden askerî operasyonlar, bilgi akışının kesilmesi ve zorla kaybetme uygulamaları nedeniyle büyük güçlüklerle" karşı karşıya.

Açıklamada, savaşın başlangıcından bu yana Batı Şeria'da 2 binden fazla çocuk ve 800'den fazla kadının tutuklandığı ve alıkonulduğu belirtildi.

Toplam esir sayısına ilişkin olarak üç kurum, İsrail hapishanelerinde 9 bin 300'den fazla esirin bulunduğunu, bunların arasında 3 bin 101 idari tutuklu ve İsrail'in "yasa dışı savaşçılar" olarak nitelendirdiği (Filistinli direniş gruplarına mensup) 1419 tutuklu yer aldığını açıkladı. Bu rakam, merkezî cezaevlerinde tutulan toplam esirlerin yaklaşık yüzde 49'unu oluşturuyor.

Kurumlar, savaşın başlangıcından bu yana kaydedilen idari tutuklama oranlarının, ellerindeki verilere göre "tarihte görülen en yüksek seviye" olduğunu belirterek, bu uygulamanın istisnai bir tedbir olmaktan çıkıp açık bir suçlama ya da yargılama olmaksızın yaygın bir alıkoyma politikasına dönüştüğünü vurguladı.

Açıklamada ayrıca son üç yılda Filistinlilere yönelik tutuklamalarda "kışkırtma" suçlamasının kullanımının da yaygınlaştığı, bunun ifade özgürlüğü ve kamusal faaliyetler üzerinde kısıtlamalara yol açarak korku ve öz-sansür ortamı yarattığı belirtildi.

Kurumlar, geçtiğimiz 30 Mart'ta onaylanan Filistinli esirlere yönelik idam yasasının, İsrail'in esirlere karşı politikalarında yeni bir tırmanışı temsil ettiğini vurgulayarak bu yasanın uygulanmasına karşı uyarıda bulundu.

İdam cezasının uygulanmasının durdurulmasını ve tamamen kaldırılmasını, Filistinlilere yönelik idam kararlarının çıkarılmamasını ya da infaz edilmemesini, bu tür infazları önlemek için diplomatik ve hukuki adımlar atılmasını talep ettiler.

Esir kurumları, uluslararası toplumu Filistinli esirler ve tutuklular konusundaki hukuki sorumluluklarını yerine getirmeye, onların korunmasını sağlamaya ve haklarına yönelik ihlallerden sorumlu olanların hesap vermesini temin etmeye çağırdı.

Kurumlar, Uluslararası Kızılhaç Komitesi'nin esirlere ve tutuklulara ulaşımının sağlanması gerektiğinin altını çizerek, komitenin ziyaretlerinin hâlâ engellendiğini ve bunun, esirlerin durumları ile alıkonulma koşulları üzerinde bağımsız bir denetim yapılmasını imkânsız kıldığını belirtti.

Ayrıca Filistinli esirlerin ve tutukluların serbest bırakılmasını talep eden kurumlar, devletleri ve uluslararası kuruluşları, esirlerin haklarını korumak ve "cezasızlık hâli" olarak nitelendirdikleri durumu sona erdirmek için somut adımlar atmaya çağırdı.

Filistin kaynaklarına göre, Gazze Şeridi'ne yönelik savaşın 7 Ekim 2023'te başlamasından bu yana İsrail ordusu ve yerleşimciler, Doğu Kudüs de dahil olmak üzere Batı Şeria'daki saldırılarını tırmandırdı; bu saldırılar öldürme, tutuklama, zorla yerinden etme, ev yıkımı, arazi tahribatı ve yerleşim genişletme faaliyetlerini kapsadı.

Filistinli, İsrailli ve uluslararası insan hakları ve basın kuruluşlarından sık sık gelen raporlar, binlerce esirin İsrail hapishanelerinde kötü muameleye, işkenceye ve tıbbi ihmale maruz kaldığını, bunun bazı durumlarda ölümle sonuçlandığını ve cenazelerin alıkonulduğunu ortaya koyuyor.

Kaynak: Al Araby TV