PKK'nın Feshi: Dünyadan Barış Süreçleri
13.05.2025 - 16:29 | Son Güncellenme: 13.05.2025 - 16:31
PKK, 12 Mayıs'ta yaptığı açıklamayla örgütsel yapısını feshettiğini ve silahlı mücadeleyi sonlandırdığını duyurdu. Bu adımın kalıcı olması durumunda, Türkiye'nin 40 yılı aşkın süredir devam eden çatışma dönemi resmen sona erecek.
BBC Türkçe’nin haberine göre, dünyada benzer süreçler nasıl işledi? İspanya'dan Endonezya'ya, Guatemala'dan Kuzey İrlanda'ya kadar farklı coğrafyalardaki barış deneyimleri neler gösteriyor? İşte detaylar…
Endonezya: Tsunami felaketinin ardından gelen barış
Endonezya'da hükümet ile Açe örgütü GAM arasındaki çatışmalar, 2004'teki tsunami felaketinin yarattığı yıkımın ardından son buldu.
200 binden fazla kişinin hayatını kaybettiği bu doğal afet, tarafları masaya oturmaya zorladı.
2005'te Helsinki'de varılan anlaşmayla GAM silah bıraktı, Açe'ye özerklik tanındı.
İspanya: Halkın baskısıyla silahlara veda
ETA, 2017'de silahlı mücadeleyi resmen sonlandırdı. Ancak bu karar, İspanyol devletinin uzlaşmaz tutumundan çok, Bask halkının "¡Basta Ya!" (Artık Yeter) hareketiyle şiddeti reddetmesi sayesinde geldi.
Barış sürecinde sivil toplumun rolü kritikti: ETA, silahlarını uluslararası gözlemcilere teslim etti.
Sri Lanka: Askeri çözümün ağır bedeli
Tamil Kaplanları ile hükümet arasındaki görüşmeler 2000'lerde çöktü.
Sri Lanka ordusu, 2009'da büyük bir operasyonla örgütü tamamen yok etti ancak bu süreçte binlerce sivil hayatını kaybetti.
BM, olayları "insanlık suçu" olarak nitelendirdi.
Kuzey İrlanda: 13 yıllık sabrın zaferi
IRA ile İngiltere arasındaki çatışmalar, 1998'deki "Hayırlı Cuma Anlaşması" ile sona erdi. Ancak bu süreç 13 yıl sürdü ve ABD'nin arabuluculuğu kritik rol oynadı.
Müzakereciler, "şiddet olaylarına rağmen görüşmeleri sürdürme" stratejisiyle hareket etti.
Bugün Kuzey İrlanda'da siyasi istikrar sağlansa da toplumsal gerilimler tamamen bitmiş değil.
Guatemala: Barış sonrası şiddet devam etti
36 yıllık iç savaş, 1996'da solcu gerillaların silah bırakmasıyla sona erdi. Ancak ülke, organize suç ve yoksullukla mücadelede başarısız oldu.
Uzmanlar, "silahların susmasının yeterli olmadığını, ekonomik ve sosyal reformların şart olduğunu" belirtiyor.
Kolombiya: Nobel ödüllü barış süreci
FARC ile Kolombiya hükümeti arasındaki 52 yıllık savaş, 2016'da imzalanan kapsamlı anlaşmayla sona erdi.
Başkan Juan Manuel Santos, bu süreçte hem askeri operasyonlarla hem de müzakere masasındaki esnekliğiyle öne çıktı.
Referandumda reddedilen anlaşma, revize edilerek yürürlüğe girdi ve Santos'a Nobel Barış Ödülü'nü kazandırdı.
Kaynak: BBC Türkçe