Husilerin Ele Geçirdiği Adalar Neden Stratejik?

Husilerin Yemen’in batı sahilindeki ilerleyişi, kentler ve kıyı bölgeleriyle sınırlı kalmayarak Kızıldeniz ve Babülmendep Boğazı’ndaki stratejik adalara kadar uzandı. Son gelişmelerin ardından Meyyun, Haniş Takımadaları ve Zukar gibi noktalar, hem deniz trafiğinin izlenmesi hem de Babülmendep üzerindeki askerî etkinlik açısından yeniden öne çıktı. 

Meyyun, Babülmendep’in ortasında

Perim olarak da bilinen Meyyun Adası, doğrudan Babülmendep Boğazı’nın içinde yer alması nedeniyle özel bir stratejik öneme sahip. Yemen kıyısından yaklaşık 4 kilometre, Cibuti’den ise yaklaşık 25 kilometre uzaklıkta bulunan adanın yüzölçümü yaklaşık 13 kilometrekare. Meyyun’un konumu Babülmendep’i fiilen iki deniz kanalına ayırıyor ve adayı Kızıldeniz’e giriş-çıkış yapan gemilerin izlenebildiği ileri bir noktaya dönüştürüyor. 

Reuters’a konuşan iki Yemenli hükümet kaynağı, 11 Eylül’de Husilerin Meyyun’un karşısındaki Zübab kentine ulaştığını bildirdi. Reuters’ın daha sonraki haberinde ise hükümet güçlerinin Meyyun’dan çekildiği, Husilerin adaya ulaştığı ve Zübab’ı da ele geçirdiği aktarıldı. Hükümet kaynakları, Zübab ile Meyyun üzerindeki kontrolün Babülmendep’te üstünlük sağlamak açısından kritik olduğunu belirtti. 

AFP de Yemenli kaynaklara dayanarak Husilerin Meyyun’a ulaştığını ve Babülmendep bölgesindeki kontrolünü güçlendirdiğini aktardı. Bu gelişme, Husilerin 10 Eylül’de Kızıldeniz kıyısındaki stratejik Muha kentini kontrol altına almasının ardından geldi. 

CNN ise Husilerin ilerleyişinden hemen önce Meyyun’u, bölgedeki savaşın genişlemesi ve Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğinin ciddi biçimde aksaması nedeniyle “stratejik bir ödül” olarak tanımlamıştı. Ada, Suudi Arabistan’ın Hürmüz’deki sorunları aşmak amacıyla Kızıldeniz güzergâhına daha fazla ağırlık verdiği bir dönemde önem kazandı. 

Haniş Takımadaları deniz yollarına hâkim konumda

Meyyun’dan önce Husilerin ilerleyişinin ulaştığı bir diğer stratejik bölge Haniş Takımadaları oldu. Takımadaların başlıca adaları Büyük Haniş, Küçük Haniş ve Zukar’dan oluşuyor. Bu adalar Güney Kızıldeniz’deki uluslararası deniz yollarını gören konumları nedeniyle askerî açıdan önem taşıyor. 

UltraSawt’ın aktardığı coğrafi verilere göre Büyük Haniş yaklaşık 90 kilometrekare, Küçük Haniş yaklaşık 10 kilometrekare, Zukar ise yaklaşık 185 kilometrekarelik yüzölçümüne sahip. Büyük Haniş, Yemen kıyısındaki el-Huha’dan yaklaşık 26 deniz mili, Muha’dan ise 40 deniz milinden fazla uzaklıkta bulunuyor. 

Zukar, Haniş’in kuzeyinde ve Kızıldeniz’in güney-orta bölümünde ileri bir noktada yer alıyor. Ada ile Haniş, Husilerin son ilerleyişinden önce Yemen hükümet güçlerinin bölgedeki mevzileri arasında bulunuyordu.

Kamaran uzun süredir Husilerin kontrolünde

Husilerin Kızıldeniz’deki ada varlığı son ilerleyişle başlamadı. Hudeyde kıyısının kuzeyinde bulunan Kamaran Adası yıllardır Husilerin kontrol alanında bulunuyor. Hacce açıklarındaki çok sayıdaki küçük adada ise çatışan tarafların farklı düzeylerde varlığı bulunuyor. 

Muha’dan Haniş ve Zukar’a, oradan Zübab ile Meyyun’a uzanan son ilerleyiş, Husilerin Yemen’in batı kıyıları ile deniz geçitlerini gören stratejik noktalar arasındaki bağlantısını güçlendirdi.

Adaların önemi Babülmendep’ten geliyor

Bu adaların stratejik değerinin temelinde Babülmendep’in konumu bulunuyor. Yemen ile Cibuti ve Eritre arasında yer alan boğaz, Kızıldeniz’i Aden Körfezi’ne ve Hint Okyanusu’na bağlıyor. Aynı zamanda Asya ile Avrupa arasındaki yüklerin Süveyş Kanalı üzerinden taşındığı ana deniz güzergâhlarından biri niteliğinde. 

Babülmendep’ten geçen petrol miktarı bölgesel gelişmelere göre değişse de son dönemde dünya petrol arzının yaklaşık yüzde 7’sine ulaşan bir akışın bu güzergâhtan geçtiği belirtiliyor. ABD Enerji Enformasyon İdaresinin verileri de Babülmendep’in dünya petrol ticaretinin başlıca dar geçitlerinden biri olduğunu gösteriyor. 

Bu nedenle Meyyun, Haniş ve Zukar gibi adalardaki askerî kontrol yalnızca Yemen iç savaşındaki saha dengesi açısından değil, Kızıldeniz’deki ticari gemi trafiği ve enerji taşımacılığı açısından da önem taşıyor.

Kaynak: UltraSawt