ABD-İran Krizi Yeniden Alevlendi, Hürmüz Boğazı Kapandı

ABD ile İran arasında geçici ateşkesle düşen tansiyon, Hürmüz Boğazı çevresinde yeniden yükseldi. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı, Başkan Donald Trump’ın talimatıyla İran’daki çeşitli hedeflere “meşru müdafaa” gerekçesiyle yeni saldırılar başlattığını duyurdu. Washington, saldırıların Hürmüz Boğazı üzerinde devriye gezen ABD ordusuna ait Apache tipi helikopterin İran tarafından düşürülmesine karşılık düzenlendiğini savundu. İran ise ABD’nin saldırılarına Kuveyt, Bahreyn ve Ürdün’deki ABD unsurlarını hedef alan füze ve İHA saldırılarıyla karşılık verdiğini bildirdi.

ABD saldırıları gece yarısından sonra başladı

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı, İran’daki çok sayıda hedefe yönelik yeni saldırıların gece yarısından hemen sonra başladığını açıkladı. CENTCOM açıklamasında vurulan hedeflere ilişkin ilk aşamada ayrıntı verilmedi ancak saldırıların İran’ın eylemlerine karşı “meşru müdafaa” kapsamında düzenlendiği savunuldu.

ABD Başkanı Donald Trump, Beyaz Saray’da gazetecilerin sorularını yanıtlarken Hürmüz Boğazı üzerinde devriye gezen Amerikan ordusuna ait bir Apache helikopterinin İran tarafından düşürüldüğünü belirtti. Trump, “Karşılık vermenin çok önemli olduğunu düşünüyorum. Bir helikopterimizi düşürdüler ve şu anda buna karşılık veriyoruz.” dedi.

ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth de CENTCOM’un Florida’daki komuta merkezini ziyaretinin ardından yaptığı açıklamada, düşürülen helikoptere karşılık “sert saldırıda” bulunulacağını söyledi. Hegseth, “Bombalarla mı pazarlık yapmak istiyorsunuz? Bombalarla pazarlık yapalım, o zaman. Ve bu konuda çok iyiyiz. Dünyada hiç kimse, bombalarla müzakere konusunda bizden daha iyi değil.” ifadelerini kullandı.

CENTCOM operasyonun tamamlandığını duyurdu

Sabah saatlerinde yeni bir açıklama yapan CENTCOM, İran’daki çeşitli hedeflere yönelik ek saldırıların tamamlandığını bildirdi. Açıklamada, operasyon kapsamında İran genelinde askeri gözetleme kabiliyetleri, iletişim sistemleri ve hava savunma tesislerinin hedef alındığı belirtildi.

ABD Deniz Piyadeleri, Hava Kuvvetleri ve Donanmasına ait unsurların, bölgede ABD güçleri ve uluslararası ticari gemiler için tehdit oluşturduğu değerlendirilen hedeflere hassas mühimmatlarla saldırılar düzenlediği kaydedildi. CENTCOM, saldırıların İran’ın “haksız ve devam eden saldırganlığına” yanıt olarak gerçekleştirildiğini iddia etti ve ABD güçlerinin “tetikte, öldürücü ve hazır” durumda olduğunu vurguladı.

Trump ise Fox News’e yaptığı açıklamada, İran içindeki hedeflerin vurulması için 49 Tomahawk füzesinin kullanıldığını söyledi. Füzelerin bir kısmının başkent Tahran’a yaklaşık 65 kilometre mesafedeki hedeflere yöneldiğini belirten Trump, ABD savaş uçaklarının İran hava sahasında uçtuğunu ve ülkenin güneybatısındaki radar ve hava savunma sistemlerini imha ettiğini savundu.

İran güneydeki saldırılara ilişkin bilgi verdi

İran basını, ABD saldırıları sırasında ülkenin güneyindeki Basra Körfezi hattında patlama sesleri duyulduğunu aktardı. İran devlet televizyonu, Keşm Adası’nda yeni patlamalar yaşandığını, Hengam Adası’ndaki bazı noktaların da ABD saldırılarının hedefi olduğunu bildirdi.

İran basınına göre ABD’nin Hürmüzgan eyaletine bağlı Minab kentine düzenlediği saldırıda 2 kişi yaralandı. Haberde, “Amerikalı teröristlerin saldırısında Minab kentinin Korgan beldesinde iki kişi, şarapneller nedeniyle yaralandı.” ifadelerine yer verildi. Yaralıların Minab Hastanesine kaldırıldığı, sağlık durumlarına ilişkin ayrıntı paylaşılmadığı aktarıldı.

İran ordusunun açıklamasında ise ABD’nin “sahte bahanelerle” Cask, Sirik ve Keşm’de çeşitli noktalara saldırdığı belirtildi. Sirik’te 2 su deposunun vurulduğu ve 1 iletişim kulesinin hasar gördüğü kaydedildi. İran Devrim Muhafızları Ordusu da ABD saldırılarında Bender Abbas Havalimanı ile polis ve güvenlik birimlerinin hedef alındığını bildirdi.

İran ABD üslerine misilleme yaptığını açıkladı

İran Silahlı Kuvvetlerinin savaşı yürüten birimi Hatemu’l Enbiya Karargahı, ABD saldırılarının ardından yaptığı açıklamada, “Terörist ABD ordusunun her türlü saldırganlığına kesin bir şekilde cevap vereceğiz.” ifadesini kullandı.

İran Devrim Muhafızları Ordusu, ABD’nin ülkenin güneyine düzenlediği saldırılara karşılık Kuveyt ve Bahreyn’deki üslerde ABD’ye ait “18 önemli hedefi” vurduğunu açıkladı. Açıklamada, saldırıların iki dalga halinde gerçekleştirildiği, Kuveyt’teki Ali El Salim ve Ahmed El Cabir hava üsleri ile Bahreyn’deki Şeyh İsa Hava Üssü’nde Amerikan ordusuna ait hedeflerin vurulduğu belirtildi.

İran ordusu ayrıca ABD’nin Bahreyn’deki 5. Filosu’nu çeşitli tipte insansız hava araçlarıyla hedef aldığını duyurdu. Açıklamada, “Ateşkes ihlali ve ABD terörist ordusunun ülkenin güneyindeki bölgelere saldırılarının ardından İran İslam Cumhuriyeti Ordusu, Bahreyn’deki ABD 5. Filosu’nu çeşitli türde yıkıcı insansız hava araçlarıyla hedef aldı.” denildi. Saldırıların 5. Filo’nun iletişim kuleleri ve hava savunma sistemlerini hedef aldığı aktarıldı.

İran devlet televizyonu, misillemeler kapsamında Ürdün’de ABD güçlerinin konuşlandığı Muvaffak Salti askeri üssünün de ağır füze saldırılarıyla hedef alındığını bildirdi.

Kuveyt ve Bahreyn’de alarm durumuna geçildi

İran’ın misilleme açıklamalarının ardından Kuveyt ve Bahreyn’de alarm seviyesi yükseldi. Kuveyt ordusu, ülkeye yönelik saldırı nedeniyle hava savunma sistemlerinin devreye girdiğini duyurdu. Ordudan yapılan açıklamada, “Hava savunma sistemlerimiz, mevcut operasyonel prosedürlere uygun olarak ülkeye yönelik düşmanca hava saldırılarını engellemeye çalışmaktadır.” ifadesi kullanıldı.

Açıklamada saldırıların kaynağı ve niteliğine ilişkin ayrıntı paylaşılmadı. Kuveyt vatandaşlarına, yetkili makamların güvenlik ve emniyet talimatlarına uymaları, bilgileri yalnızca resmi ve güvenilir kaynaklardan almaları çağrısı yapıldı.

Bahreyn İçişleri Bakanlığı da gece saatlerinde ülkede sirenlerin çaldığını duyurarak halka güvenli bölgelere gitme çağrısında bulundu. Bakanlık, son iki saat içinde ikinci kez sirenlerin çaldığını açıklayarak vatandaşlardan sakin olmalarını, en yakın güvenli yere yönelmelerini ve haberleri resmi kanallardan takip etmelerini istedi.

Sabah saatlerinde yapılan yeni açıklamada, İran’dan düzenlendiği belirtilen İHA saldırısı sonucu 11 yaşındaki bir kız çocuğunun hafif şekilde yaralandığı bildirildi. Bahreyn İçişleri Bakanlığı, hava savunma sistemlerince imha edilen İHA’lardan düşen şarapnel parçaları nedeniyle başkent Manama ile Hamed kentinde bir evin ve bazı araçların zarar gördüğünü açıkladı.

Hürmüz Boğazı yeniden kapatıldı

Gerilimin en kritik başlıklarından biri Hürmüz Boğazı oldu. İran Silahlı Kuvvetlerinin savaşı yürüten birimi Hatemu’l Enbiya Karargahı, ABD’nin Hürmüz Boğazı çevresindeki bölgelere saldırı düzenlemesinin ardından boğazın kapatıldığını duyurdu.

Karargahtan yapılan bildiride, “Bölgedeki güvensizlik nedeniyle şu andan itibaren Hürmüz Boğazı, petrol tankerleri ve ticari gemiler de dahil olmak üzere her türlü geminin geçişine kapatılmıştır ve her türlü geçişe müdahale edilecektir.” ifadeleri yer aldı.

Sabah saatlerinde İran Devrim Muhafızları Ordusu da Hürmüz Boğazı’nın ikinci bir duyuruya kadar gemi trafiğine kapatıldığını açıkladı. Açıklamada, “Amerikan düşmanının ateşkes koşullarını tekrar tekrar ihlal etmesinin ardından, Hürmüz Boğazı ikinci bir duyuruya kadar kapatılacaktır.” denildi.

Devrim Muhafızları, hiçbir geminin Basra Körfezi ve Umman Denizi’ndeki demirleme alanlarından ayrılmaması uyarısında bulundu. Açıklamada, “Hürmüz Boğazı’na yaklaşmak, düşmanla işbirliği olarak kabul edilecektir.” ifadesi kullanıldı. İran Devrim Muhafızları Ordusu, daha önce yaptığı açıklamada, uyarının ardından Hürmüz Boğazı’ndan yasa dışı yollarla geçmeye çalışan iki gemiyi vurduğunu bildirmişti.

Tahran Trump’ın temas iddiasını reddetti

ABD Başkanı Trump, İranlı üst düzey yetkililerin kendisini aradığını ve bombalamaların durmasını istediğini öne sürdü. Trump, saldırıların yakında duracağını söyledi ancak İran’ın anlaşmayı imzalamaması halinde saldırıların “şiddetli” şekilde süreceğini belirtti. Trump, bunun dünyada en çok ihlal edilen ateşkes olduğunu savundu.

İranlı üst düzey bir yetkili ise Trump’ın bu iddiasını reddetti. İran devlet televizyonuna konuşan ve ismi açıklanmayan yetkili, “Trump’ın, İranlı yetkililerin doğrudan kendisiyle konuştuğu ve bombalamaya ara verilmesini talep ettiği iddiası tamamen yalandır. Trump ile hiçbir temas kurulmadı ve İran saldırganlıklara askeri olarak yanıt veriyor.” dedi.

İran Devrim Muhafızları Ordusu Hava-Uzay Kuvvetleri Komutanı Tuğgeneral Mecid Musevi de ABD’ye yönelik mesajında Hürmüz Boğazı vurgusu yaptı. Musevi, “Kutsal Hürmüz Boğazı’nı güvensiz mi kılıyorsunuz? Bölgeyi sizin için cehenneme çevireceğiz! Bu, Allah’ın izniyle, Amerikalıların bölgedeki küstahlığına verilen cevaptır.” ifadelerini kullandı.

İsrail ordusunun doğrudan katılmadığı bildirildi

İsrail basını, ABD’nin İran’daki son saldırılarına İsrail ordusunun doğrudan katılmadığını yazdı. İsrail devlet televizyonu KAN’a konuşan güvenlik kaynakları, İsrail ordusunun “şu an için İran’a yönelik saldırılara müdahil olmadığını” aktardı.

KAN’ın haberinde saldırıların Amerikan savaş uçakları ve gemileri tarafından gerçekleştirildiği belirtilirken, İran’ın İsrail’e ve Orta Doğu’da ABD güçlerinin konuşlandığı ülkelere füze fırlatabileceği değerlendirmesine yer verildi. Haaretz gazetesi ise İsrail ordusunun ABD saldırılarına misilleme olarak İran’dan gelebilecek olası füze saldırılarına karşı hazırlık yaptığını kaydetti.

KAN ayrıca ABD saldırılarına katılan yakıt ikmal uçaklarının Tel Aviv’deki Ben Gurion Havalimanı’ndan kalktığını hatırlatarak İsrail savunma sistemlerinin yüksek alarm durumuna geçirildiğini bildirdi.

 

Kaynak: AA