Gazze’de Para Dolaşımı Durma Noktasında: Yıpranmış Banknotlar Kullanılamıyor

Gazze'deki çile artık yalnızca malların yokluğu ya da yerle bir olmuş pazarlarda fiyatların astronomik seviyelere çıkmasıyla sınırlı değil; kriz bizzat paranın kendisine sıçradı. Elinde nakit bulunan biri bile bu parayı kullanamaz hâle gelebiliyor; zira tedavüldeki banknotların büyük bölümü o denli yıpranmış ve hasar görmüş durumdaki, satıcıların bir kısmı bu paraları kabul etmeyi reddediyor.

Savaşın başından bu yana bölgeye yeni banknot girişi tamamen durdu, bankalar ve ATM'ler hasar gördü. Bunun yanı sıra küçük metal paralar, yani bozuk paralar, neredeyse tamamen ortadan kalktı.

Bu durum karşısında günlük alışverişlerde elektronik para transferlerine ve ödeme uygulamalarına başvuru giderek yaygınlaştı.

Dijital Ödeme Yeni Sorunları Beraberinde Getirdi

Tüccarlar açısından dijital ödeme yöntemi, kullanılabilir durumdaki banknotlara ya da para üstü vermeye gerek kalmadan işlemlerin tamamlanmasını kolaylaştırdı. Ne var ki bu çözüm, beraberinde yeni bir sorunu da getirdi.

Ücretini nakit alan, akıllı telefonu olmayan ya da banka hesabı bulunmayan kişiler, temel ihtiyaçlarını karşılamakta ciddi güçlüklerle karşı karşıya kalıyor. Üstelik elektrik ve internet kesintileri, dijital ödemeyi de çoğu zaman işlevsiz kılıyor. Böylece kriz yalnızca paraya sahip olup olmamakla değil, sahip olunan parayı kullanabilmekle de ilgili bir boyut kazandı.

Ekonomistler, Gazze'de yaşananların para dolaşımındaki derin bir tıkanıklığı yansıttığı görüşünde. Eski banknotlar tahrip olurken yeni para girişi sağlanamıyor, bankalar da likidite temin edemiyor. Bu kriz, insanların yıllarca biriktirdiği banknotların değerini yitirmesine yol açarken savaşın ve ablukanın Gazze'ye dayattığı ekonomik kuşatmanın somut bir görünümü olarak öne çıkıyor.

 

Arap Araştırma ve Politika Çalışmaları Merkezi  (Alaraby)