Timur'un Mezarı Laneti ve Nazilerin Rusya Harekâtının Gizemli Bağlantısı

Semerkant, 1941 yılında dünyadaki kıyametten uzak, sessiz şekilde haziran ayını yaşıyordu. Moskova’daki diktatör Stalin onların huzurunu kaçıracak bir karar almıştı. Büyük Türk komutanı Emir Timur’un mezarının açılmasını emretmişti.  

Bu habis görevi yerine getirecek kişi, Rusların Indiana Jones’u olarak bilinen ünlü antropolog Mihail Gerasimov idi.  

Gerasimov daha önce birçok büyük hükümdarın mezarını açıp incelemiş bir antropolog olarak öne çıkıyordu. İncelediği mezarlar arasında Korkunç İvan da bulunuyordu (1961). Korkunç İvan döneminde Tatarların Moskova’yı yakmış olması tarihin tuhaf bir cilvesiydi.  

Gerasimov’un ekibi Semerkant’a geldiğinde bu durum halk arasında huzursuzluk yarattı. Asırlardır kimse Emir Timur’un mezarına dokunmamıştı. Bunun en önemli nedenlerinden biri de Timur’un mezarının lanetli olduğuna inanılmasıydı.  

Halk arasındaki inanışa göre Timur’un mezarında büyük bir lanet vardı ve şu sözlerle ziyaretçiler uyarılıyordu:  

Bu mezarı açan kişi çok daha zalim bir istilacıyı serbest bırakacak!

Efsaneleri şimdilik bir kenara bıraktığımızda, mezarın nasıl açıldığı da son derece ilginç bir ayrıntı olarak karşımıza çıkıyor.  

Topal Timur iddiası doğru  

Gerasimov ve ekibi çalışmalara başladığında neredeyse her adımda bir aksilik meydana geliyordu; havalandırma problemleri, teknik aksaklıklar ve en zoru da yaşlı Özbeklerdi. Çünkü belli bir yaşın üzerindeki Özbekler mütemadiyen Gerasimov’a gelerek mezarı açmaması için yalvarıyordu. 

Onlara göre asırlardır hiçbir Özbek’in bu mezara dokunmamasının bir nedeni vardı. Bu mezarın açılması büyük bir laneti beraberinde getirecekti ve bunun gerçekleşmesinin önüne geçmek istiyorlardı. 

Timur’dan önce oğulları Şahruh ve Miranşah’ın, ardından da Timur’un torunu Uluğ Bey’in mezarları açıldı. 

Rus bilim insanları yapılan uyarıları “deli saçması” gibi ifadelerle sert şekilde reddetti ve kazı sürdürüldü. 

İlk açılan mezarlarda kafataslarının son derece iyi durumda olduğu anlaşılınca Gerasimov’un keyfi hayli yerine geliyordu. Tüm aksilikleri göz ardı ederek bir an evvel Timur’un mezarının açılmasını emretti. 

Nihayet Timur’un mezarı açıldı.

Koca Timur, yanağı kıbleye dönük şekilde öylece yatıyordu.  

Sanki o dönemde kafataslarından kuleler yaparak bilinen dünyanın yüzde 5’ini öldüren kişi değilmişçesine huzur içinde dinleniyordu.  

Bu vücudu pek küçük ama tarihin en tehlikeli adamlarından biri olan Timur’un ölüm sebebi de yalnızca soğuktu. Sefer sırasında Orta Asya’nın soğuğuna yaşlı vücudu dayanamayarak ölümü tatmıştı. Üstelik bu, bilinen en acısız ölümlerden biriydi.  

Başka bir deyişle yüz binleri acımasızca öldüren Timur, ölürken en ufak bir acı hissetmemişti.  

Mezar açıldığında Timur’un vücudu harap hâldeydi ama Gerasimov için önemli olan kafatasıydı ve o kafatası korunmuştu. 21 Haziran günü Rus bilim insanları büyük bir sevinçle Emir Timur’un kafatasını ve kemiklerini ebedî istirahatgâhından çıkardı.  

Timur’un topal olduğuna dair tüm efsaneler doğruydu. Bir ayağındaki kemikler diğerinden son derece inceydi. Timur yalnızca topal değil, muhtemelen bir savaş sırasında aldığı yara nedeniyle aynı zamanda çolaktı. Başka bir deyişle Timur-ı Leng (Topal Timur) sıfatı sadece bir yakıştırma değil, aynı zamanda tarihî bir gerçeklikti.  

Lanet gerçekleşiyor  

Timur’un mezarının açıldığı Stalin’e bildirildiğinde hayli keyiflendiği iddia edilmekteydi.  

Stalin’e bildirilen haberler arasında Hitler’in Ruslara saldırabileceğine dair istihbarat da vardı; ancak Stalin bu haberleri ciddiye dahi almıyordu.  

Oysa 22 Haziran 1941 sabaha karşı Rusların ve dünya tarihinin daha önce hiç görmediği kadar büyük bir ordu, “Barbarossa Harekâtı” ismiyle Sovyetlere taarruza geçti. 3 milyona yakın Alman askeri ve yüz binlerce zırhlı araç âdeta çekirge sürüsü gibi Rus topraklarına daldı.  

Almanların nihai amacı Moskova’yı ele geçirip zengin petrol kaynaklarına sahip Türkî cumhuriyetlere ulaşmaktı. Timur’un mezarı yerinden çıkarıldıktan saatler sonra böyle bir felaketin Rus topraklarına çökmesi, kimilerine göre lanetin gerçekleşmesiydi. Kimileri ise bu hadiseyi bir tesadüf olarak tanımlıyordu.  

Kemikler neden müzede sergilenmedi?  

Timur’un mezarı açıldıktan sonra kafatasının bilimsel rekonstrüksiyonu yapıldı. Normal şartlar altında böylesi değerli bir kalıntının müzelerde sergilenmesi beklenirken, Ruslar 1942 senesinde apar topar Timur’un kemiklerini tekrar mezarına defnetti.  

Kemikler defnedildikten sonra bu kez yeni bir tartışma başladı: Stalin, Türk halklarının tepkisinden dolayı mı Timur’un kemiklerini geri yerine koydurdu, yoksa lanetten mi çekinmişti?  

Bu sorunun cevabını bilmiyoruz ancak Timur hadisesinden sonra mezarı açılan önemli hiçbir kimsenin kemikleri müzede sergilenmedi. Bu, Rusların genel politikası hâline geldi. Öyle ki Korkunç İvan’ın dahi kemikleri yerine konuldu.