Türkiye’nin Sanayi ve Uzay Vizyonu SAHA 2026’da Sahneye Çıktı

Türkiye’nin savunma, havacılık ve uzay sanayisindeki yeni hedefleri SAHA 2026 Uluslararası Savunma, Havacılık ve Uzay Sanayi Fuarı’nda gündeme geldi. Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, fuar kapsamında yaptığı konuşmalarda Türkiye’nin savunma sanayisinde kurduğu üretim modelinin artık sanayinin farklı alanlarına, özellikle robotik sistemlere ve uzay teknolojilerine aktarılacağını vurguladı. 

Savunma sanayisindeki birikim sivil sanayiye taşınıyor

İstanbul Fuar Merkezi’nde düzenlenen SAHA 2026’da, Altınay Teknoloji Grubu tarafından tamamen yerli ve milli imkanlarla geliştirilen SR40 ve SR80 endüstriyel robotları tanıtıldı. Tanıtıma Bakan Kacır’ın yanı sıra Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün ve Altınay Teknoloji Grubu Yönetim Kurulu Başkanı Hakan Altınay da katıldı.

Kacır, törende yaptığı konuşmada Türkiye’nin savunma sanayisinde yakaladığı başarının güçlü bir üretim ve Ar-Ge ekosistemiyle mümkün olduğunu söyledi. Kacır, bu yapıyı, “adeta dağıtık sinir ağları ayarında birlikte çalışabilen bir AR-GE, inovasyon ve üretim zekası” sözleriyle tanımladı.

Bakan Kacır’a göre bu yapı, Türkiye’nin geliştirdiği platformları, sistemleri ve alt sistemleri kısa sürede seri üretime taşımasını sağlıyor. Kacır, savunma sanayisinde oluşan bu kabiliyetin yalnızca askeri alanla sınırlı kalmayacağını, sivil sanayiye de aktarılacağını belirtti.

Robotik üretimde yerli sistem vurgusu

Kacır, imalat sanayisinde dijital dönüşümün hızlandığına dikkat çekerek robotik üretim süreçlerinde yerli ve milli sistemlerin kullanılmasının önemini vurguladı. Siber güvenliğin artık savunma anlayışının temel unsurlarından biri haline geldiğini belirten Kacır, imalat sanayisinin de siber saldırıların başlıca hedefleri arasında yer aldığını söyledi.

Bu nedenle dijital dönüşümün milli ihtiyaçları dikkate alan bir yaklaşımla yürütülmesi gerektiğini ifade eden Kacır, “Dijital dönüşümü mutlaka yerli ve milli teknolojilerle hayata geçirmek zorundayız.” dedi.

Türkiye’de yaklaşık 30 bin seviyesinde bulunan endüstriyel robot kullanımının 2030 yılına kadar 200 binin üzerine çıkarılmasının hedeflendiğini belirten Kacır, Altınay’ın SR40 ve SR80 robotlarının bu hedef doğrultusunda önemli bir adım olduğunu dile getirdi.

HAMLE Programı ile yüksek teknoloji yatırımları desteklenecek

Bakan Kacır, konuşmasında HAMLE Programı’na da değindi. TÜBİTAK, KOSGEB ve bakanlık yatırım teşviklerinin uçtan uca tanımlandığı programla, yenilikçi teknoloji alanlarında yerli ve milli ürünlerin geliştirilmesi planlanıyor.

Kacır, Altınay’ın endüstriyel robotik projesinin HAMLE Programı’nın somut çıktılarından biri olduğunu belirtti. Program kapsamındaki projelerin tamamlanmasıyla Türkiye’nin yüksek teknoloji hedeflerine yaklaşacağını söyleyen Kacır, bu çalışmaların yaklaşık 12 milyar dolarlık potansiyel dış ticaret açığını kapatma imkanı sunacağını ifade etti.

HİT 30 Programı kapsamında da yüksek teknoloji yatırımları için 2030 yılına kadar 30 milyar dolarlık devlet desteği planlanıyor. Endüstriyel robot alanı için ayrılan kaynak ise 1 milyar dolar olarak açıklandı.

Türkiye’nin uzay hedeflerinde yeni aşama

SAHA 2026’da öne çıkan başlıklardan biri de Türkiye’nin uzay programı oldu. Uydu Teknolojileri Geliştirme Çağrısı İmza Töreni’nde konuşan Kacır, uzay teknolojilerinin Milli Teknoloji Hamlesi ve 2030 hedefleri içinde ayrıcalıklı bir yere sahip olduğunu söyledi.

Kacır, küresel uzay ekonomisinin yıllık 600 milyar doları aştığını, birkaç yıl içinde 1 trilyon dolara yaklaşmasının beklendiğini belirtti. Türkiye’nin bu alandaki hedefini ise şu sözlerle anlattı:

“Türkiye olarak nasıl savunma sanayiinde dünyanın en büyük 11. ihracatçısı olmayı başarmışsak, uzay teknolojilerinde de hem ürün hem hizmet ihracatında dünyanın en önemli oyuncularından biri olma hedefi taşıyoruz.”

Türkiye’nin uydu teknolojilerinde kazandığı tecrübeyi daha ileri taşımayı amaçladığını belirten Kacır, Türksat 7A üzerinde çalışmaların sürdüğünü, İMECE 2 ve İMECE 3 görüntüleme uydularında ise daha yüksek çözünürlük kapasitesinin hedeflendiğini söyledi.

2027’de Ay’a erişim hedefi

Bakan Kacır, Türkiye’nin öncelikli uzay projelerinden birinin Ay Programı olduğunu belirtti. Türkiye’nin 2027’de kendi geliştirdiği milli hibrit roket motorunu ateşleyerek Ay’a erişmeyi hedeflediğini açıklayan Kacır, bu projenin yalnızca sembolik bir adım olmadığını vurguladı.

Kacır’a göre Ay Programı, Türkiye’ye derin uzay hedeflerinde yeni bir kabiliyet kazandıracak. Bakan Kacır, projenin aynı zamanda uyduların yörünge transferini yapabilecek uzay araçlarının Türkiye’de geliştirilmesi için de önemli bir zemin oluşturacağını ifade etti.

Uzaya bağımsız erişim için Somali’de uzay limanı

Milli Uzay Programı’nın bir diğer önemli hedefi ise uzaya bağımsız erişim olarak açıklandı. Kacır, Türkiye’nin uydularını kendi imkanlarıyla geliştirdiğini ve ürettiğini ancak bu uyduların halen başka ülkelerin topraklarından, başka ülkelerin roketleriyle uzaya gönderildiğini hatırlattı.

Bu bağımlılığı aşmak için iki başlığın öne çıktığını belirten Kacır, bunlardan ilkinin roket teknolojilerinde yürütülen projelerin tamamlanması olduğunu söyledi. Roketsan öncülüğündeki çalışmalarda önemli mesafe alındığını ifade eden Kacır, ikinci aşamanın ise Türkiye’ye ait bir uzay limanı kurulması olduğunu dile getirdi.

Kacır, bu kapsamda Somali’de uzay limanı inşasına başlandığını açıkladı. Bakan Kacır, kurulacak altyapının hem Türkiye’nin ihtiyaçlarına cevap vermesini hem de uzaya erişim talebindeki küresel artışa yönelik katma değerli bir hizmet sunmasını hedeflediklerini belirtti.

Uzay sanayisi için yeni teknoloji bölgesi kurulacak

Kacır, savunma sanayisinde olduğu gibi uzay sanayisinde de Ar-Ge ve üretim kabiliyetlerini güçlendirecek yeni bir yapılanmanın hayata geçirileceğini söyledi. Bu kapsamda Uzay Teknoloji Geliştirme Bölgesi’nin ODTÜ ve Türkiye Uzay Ajansı öncülüğünde kurulması planlanıyor.

Türkiye’nin insanlı uzay misyonlarında yer aldığını hatırlatan Kacır, önümüzdeki dönemde diğer ülkelerin insanlı uzay misyonlarına bilimsel araştırmalar yoluyla daha güçlü katılım sağlanacağını ifade etti.

Antalya uzay kongresine ev sahipliği yapacak

Türkiye, 5-9 Ekim tarihleri arasında Antalya’da 77. Uluslararası Uzay Kongresi’ne ev sahipliği yapacak. Kacır, yaklaşık 100 ülkeden 15 bine yakın katılımcının kongreye gelmesinin beklendiğini söyledi.

Kacır, kongre kapsamında Türkiye’nin uzay bilimleri ve teknolojilerindeki kabiliyetlerini uluslararası alanda daha görünür hale getireceğini belirtti. Bakan Kacır ayrıca, bu yıl Türkiye’nin ev sahipliğinde düzenlenecek kongrede bilimsel makale başvurularında rekor kırıldığını ifade etti.

SAHA 2026’daki programlar kapsamında uydu teknolojileri, mikro uydu projeleri ve rekabet öncesi iş birliklerine yönelik anlaşmalar da imzalandı. Böylece fuarda, Türkiye’nin savunma sanayisinde geliştirdiği üretim modelini robotik sistemlerden uydu teknolojilerine ve uzaya bağımsız erişim hedeflerine taşıma vizyonu öne çıktı.

 

 

Kaynak: AA