Gazze’de Gazeteciler Kendi Acılarını Haberleştiriyor
05.10.2026 - 17:12 | Son Güncellenme: 16.10.2026 - 13:20
Gazze Şeridi'nde bir gazetecinin kişisel hayatı, İsrail işgal ordusunun üç yıldır sürdürdüğü soykırım savaşı sırasında yaptığı işle o denli iç içe geçti ki artık haberin dışında durup ayrıntılarını araştıran, tanıklıkları toplayan ve sonra ofisine dönen biri olmaktan çıktı. Bugün bizzat kendisinin yaşadığı krizleri haberleştiriyor, ailesinin her gün deneyimlediği acıyı belgeliyor.
Gazeteci, kendisi de yerinden edilmişken göç hikâyelerini haberleştirmek için sahaya çıkıyor; ailesi için su aramakla geçirdiği bir günün ardından, halkın su kuyruklarındaki çilesini görüntülemek üzere kuyruklara ulaşıyor; kendisi de alabileceklerini hesaplarken, pahalılığı ve satın alma gücündeki düşüşü anlatmak için pazarlara gidiyor; kendi evini kaybetmişken ya da artık dönebileceği sabit bir mekânı yokken yıkılmış evleri görüntülüyor. Yerinden edilenlerin toplandığı bir alana vardığında, evlerini terk eden aileleri, geriye kalan eşyalarını taşıyan çocukları, güvenli bir yer arayan anneleri kayda alıyor; onlara nerede yaşadıklarını, nerede uyuyacaklarını, ihtiyaçlarını nasıl karşılayacaklarını soruyor. Oysa kendisi de aynı deneyimden geçmiş olabiliyor.
Al-Araby televizyonu muhabiri Abdullah Mikdad, dünyanın farklı ülkelerinde gazetecinin haberi ve olayı aktaran biri olduğunu, ancak Gazze'de tablonun farklılaştığını söylüyor. Ona göre gazeteci artık haberleştirdiği sahnenin bir parçası haline geldi; aktardığı ayrıntıların krizlerini bizzat yaşıyor.

Mikdad, Al-Araby Al-Jadeed'e verdiği demeçte, açlığı ve gıda maddelerinin yokluğunu haberleştirirken aynı zamanda kendi aileleri için de bu ürünleri aradıklarını anlatıyor: "Ağzımızdan çıkan her kelime yürekten geliyordu, çünkü meselenin özüne dokunuyor, krizin ayrıntılarını hissediyorduk." İnsani yardımlar ulaştığında yaşanan histeri ve şiddetli izdihamı haberleştirirken, kendilerinin de haber bitiminde ailelerinin ihtiyaçlarını nasıl karşılayacaklarını düşündüklerini belirtiyor ve bu duyguyu "çirkin ve acı verici" olarak tanımlıyor. Piyasada bulunmadığı için kendileri de aynı kıtlığı yaşarken kıyafet ve ayakkabı eksikliğini de haberleştirdiklerini ekliyor.
Mikdad, bir çadırda yaşadığını, bunun da kışın çadırların su altında kalmasını ya da yazın içlerindeki aşırı sıcaklığı konu alan haberler hazırlarken insanların çektiği acıyı daha derinden hissetmesine yol açtığını anlatıyor. Katliamları ve bombardımanları haberleştirirken, bombardımanın kendi ailelerinin bulunduğu bölgeleri de vurduğunu öğrendiğinde bu acının katmerlendiğini söylüyor.
Bu deneyimin psikolojik etkisinin çok ağır olduğunu vurgulayan Mikdad, gazetecilerin kaygı, uykusuzluk ve uyku bozukluğu yaşadığını; insanlara zor gerçeği aktarmaya çalışırken kendilerinin de yiyecek, içecek, barınak, giysi, güvenlik ve yerinden edilme gibi tüm bu ayrıntıları bizzat yaşadıklarını belirtiyor. Şöyle diyor: "Kendimiz ve ailelerimiz acı çekerken, haberleştirdiğimiz krizlerin giderek ağırlaştığı bir ortamda, devam edip edemeyeceğimize dair sürekli bir iç çatışma yaşadık."
"Hayatta Kalanlar" belgeseli: Siyah zemin üzerinde beyaz bir çizgiyle Gazze
Bu çelişki günlük iş ayrıntılarında sürekli tekrarlanıyor: Su kuyruklarındaki bekleyiş saatlerini belgelemek için oraya giden gazeteci, çekim bittikten sonra kendi ailesinin ihtiyaçlarını karşılamak üzere aynı kuyruğa katılabiliyor; fiyat artışını konuşmak için pazara girdiğinde, kendi ailesinin ihtiyaçlarını satın almaya çalışırken aynı soruyla karşı karşıya kalabiliyor.
Nawa Ağı muhabiri Şirin Halife, Gazze'ye yönelik saldırının başından bu yana yapılan haberciliğin, önceki savaşlarla karşılaştırıldığında büyük çelişkiler taşıdığını söylüyor. En belirgini, yerinden edilme gerçeğini ve yerinden edilen kadınların trajedisini haberleştirirken kendisinin de yerinden edilmiş olması. Savaşın başından bu yana birkaç kez göç etmiş, ardından Gazze'ye dönmüş ama evi bombalandığı için oraya geri dönememiş. "Yazdığımız deneyimlerin aynısını yaşıyoruz" diyor.

Al Araby Al-Jadeed'e verdiği demeçte, yerinden edilme kamplarındaki kadınların özel hayatlarını haberleştirmesinin kişisel deneyimiyle iç içe geçtiğini anlatıyor. Bir çadırda yaşamış, ateşte yemek pişirmenin zorluğu dahil aynı koşulları çekmiş; uzun zamandır haberleştirdiği içme ve kullanma suyu krizini kendisi de yaşamış, her gün bu sorunu aşmaya çalışmakla uzun saatler geçirdiğini fark etmiş.
Gazeteciler evlerini kaybettikten sonra başkalarının yıkılmış evlerini görüntülemeye döndüler
Şirin, kış aylarında yağmur sularının çadırları bastığı günleri hatırlıyor; ıslanan kıyafetlerini kurutup giyerek aynı koşulları yaşayan başkalarının acısını haberleştirmeye çıktığını anlatıyor. Kıtlık döneminde de haberleştirdiği şeyleri bizzat yaşamış; birçok yiyecek ve gıda maddesi ortadan kaybolmuştu. "Trajedinin boyutunu haberleştirirken aç kalıyorduk, bu yüzden konuklarımın söylediği her kelimeyi derinden hissediyordum" diyor.
Halife şu anda ailesinden ayrı yaşıyor; ailesi çadırlara dönerken kendisi, çalıştığı Filistinli Kadınlar Kurumu'nu hem kalacak hem de çalışacak yer olarak kullanıyor. Bunun psikolojik açıdan ağır bir iz bıraktığını, yaşadıklarının etkilerinin — uykusuzluk dahil — hâlâ sürdüğünü söylüyor. Ancak devam etmesini sağlayan şeyin, gazetecilik mesleğinin "tüm zor koşullara rağmen ulaşması gereken bir halkın ve vatanın mesajı" olduğu bilinci olduğunu vurguluyor.
Hayır kurumlarının açtığı toplu mutfaklarda gazeteci, açlıklarını bastıracak bir öğün bekleyen yüzlerce kişiyi kameranın arkasından görüntüleyebiliyor, sonra sınırlı miktarda yemekle ailesine dönüyor. Yerle bir olmuş bir evi görüntülemek için yıkık bir mahalleye girip sahiplerine anılarını, neyi kaybettiklerini sorduğunda, birçok gazetecinin evini kaybettiği ya da terk etmek zorunda kaldığı bu enkazda kendi hikâyesinden bir parçayı bulabiliyor.
Gazze'den podcast: Soykırım savaşını yaşayanların tanıklıkları ve hayatta kalanların hikâyeleri
Filistin Online haber sitesinin fotoğrafçısı Mahmud Ebu Hasira ise Gazze'deki gazetecilerin en acı çelişkilerinden birini yaşıyor: Objektifiyle Filistinlilerin evlerini kaybetmesinin ve yıkımın sahnelerini defalarca belgelerken, kendisi de savaşın ilk aylarından itibaren evini ve ailesinden bazı fertleri kaybetmişti.
Ebu Hasira, El-Araby El-Jadeed'e verdiği demeçte, evinin Kasım 2023'te yıkıldığını, eşi Emel ile çocukları Ziyad (7) ve Gada'nın (4) bu saldırıda şehit olduğunu, aynı hedeflemede Ebu Hasira ailesinden 29'dan fazla kişinin daha şehit düştüğünü anlatıyor. O günden bu yana hâlâ süren bir yerinden edilme yolculuğu başlamış.
Bu deneyimin kendisini, su, gıda, ilaç ve giysi eksikliği ile ev kaybını yaşayan onlarca gazeteci gibi, halkın ve onun çektiği acının ayrılmaz bir parçası haline getirdiğini ekliyor. Yerinden edilme ve su krizi hakkında pek çok hikâye belgelediğini, bu sırada ailesi ve altmış yaşını aşmış anne babası için su temin etmek üzere güneş altında saatlerce su kuyruklarında beklediğini anlatıyor.
Kıtlık döneminde Mahmud'un kilosu yaklaşık 18 kilogram azalmış, zayıflık ve hareket güçlüğü yaşamış; iş yeri ile evi ya da haber noktaları arasındaki gidiş gelişler bile ona zor gelmeye başlamış. Gazetecinin belgelediği krizleri bizzat yaşamasının üzerinde büyük bir iz bıraktığını; zayıflıktan hareket güçlüğüne, dikkat dağınıklığına kadar pek çok etki gösterdiğini vurguluyor. Gazze Şeridi'nde kıtlığın, ablukanın ve çekilen acının izleri hâlâ sürüyor.
Gazze'de gazeteci ile işi arasındaki mesafe ortadan kalktı; artık olayın dışında durup onu izleyen ve aktaran biri değil, bizzat yaşama noktasından olayın bir parçası ve ayrıntılarına tanık olan biri haline geldi. Böylece haber, kişisel deneyiminin bir yansımasına dönüştü; gazeteci artık yalnızca izlediği değil, bizzat yaşadığı bir gerçekliği haberleştiriyor.
Kaynak: Arap Araştırma ve Politika Çalışmaları Merkezi (Alaraby)